T3Gemstone O1 Tartışmasına Baykar’dan Yanıt: “Bu Bir Ticari Girişim Değil”

Deneyap Kart ile başlayan teknoloji yolculuğunun yeni aşaması olarak geliştirilen T3Gemstone O1, yapay zeka ve gerçek zamanlı kontrol gerektiren projeler için tasarlandı. Baykar ve T3 Vakfı tarafından geliştirilen kartla ilgili sosyal medyada yapılan fiyat tartışmalarına yanıt veren açıklamada, kartın ticari amaç taşımadığı ve geliştirme maliyetlerinin Baykar ile T3 Vakfı tarafından karşılandığı vurgulandı.

Açıklamada, Deneyap Kart'ın son 5 yılda on binlerce teknoloji takımına ücretsiz ulaştırıldığı ve yüz binlerce gence eğitim verildiği belirtilirken, gençlerin geliştirdiği projelerin zaman içerisinde daha ileri donanım ihtiyaçları ortaya çıkardığı ifade edildi.

Deneyap Kart’tan T3Gemstone O1’e uzanan teknoloji yolculuğu

Teknoloji geliştiren gençlerin ihtiyaçlarının zaman içinde değiştiğine dikkat çekilen açıklamada, özellikle otonom sistemler, İHA'lar ve insansız deniz araçları gibi projelerin daha yüksek işlem gücü, yapay zeka ve gerçek zamanlı kontrol kabiliyetleri gerektirdiği belirtildi.

Bu noktada T3Gemstone O1'in söz konusu ihtiyacı karşılamak amacıyla hayata geçirildiği ifade edildi.

Açıklamada şu ifadeler kullanıldı:

“Deneyap Kart ile 5 yıl önce bir yolculuğa çıktık. On binlerce teknoloji takımımıza kartları ücretsiz ulaştırdık, yüz binlerce gencimize eğitim verdik.”

Gençlerin geliştirdiği teknolojilerin daha karmaşık hale gelmesiyle birlikte donanım ihtiyaçlarının da farklılaştığı belirtilerek, T3Gemstone O1'in yapay zeka ve gerçek zamanlı kontrol alanındaki bu boşluğu doldurmak için geliştirildiği kaydedildi.

“Neden bu fiyat?” tartışmasına teknik yanıt

Sosyal medyada T3Gemstone O1'in fiyatına yönelik yapılan değerlendirmelere de açıklamada doğrudan yanıt verildi.

İthal geliştirme kartlarının arkasında dünyanın en büyük çip üreticilerinin bulunduğu belirtilerek şu örnekler paylaşıldı:

• BeagleBoard – Texas Instruments

• Arduino – Qualcomm

• Raspberry Pi – Broadcom

• Çinli üreticiler – Rockchip

Açıklamada, büyük çip şirketlerinin kendi ekosistemlerini geliştirmek amacıyla işlemcilerini ve diğer bileşenlerini bazı platformlara maliyetinin altında veya pazarlama bütçeleri kapsamında destekleyerek sunabildiği savunuldu.

Bağımsız bir yapının ise aynı çiplere erişirken benzer maliyet avantajlarından yararlanamadığı ifade edildi.

“Biz ise bağımsız bir yapıyız, çipi piyasa fiyatından alıyoruz.”

Bu nedenle T3Gemstone O1'in maliyetinin, benzer görünen bazı ithal kartlarla doğrudan karşılaştırılmasının doğru olmadığı vurgulandı.

LPDDR4 ve eMMC maliyetlerinde dikkat çeken artış

Kartın maliyetinde bellek bileşenlerinin önemli bir paya sahip olduğuna dikkat çekildi.

Açıklamaya göre, projenin başladığı dönemde 10 dolar seviyesinde olan LPDDR4 ve eMMC bellek maliyeti, küresel piyasalardaki dalgalanmaların etkisiyle bugün 100 dolara yaklaşmış durumda.

Bu nedenle kartın fiyatında söz konusu bileşenlerin maliyetindeki yükselişin önemli bir rol oynadığı belirtildi.

Açıklamada, piyasadaki bileşen fiyatlarının düşmesi halinde oluşacak maliyet avantajının karta da yansıtılacağı ifade edildi.

“Piyasada bu bileşenlerin fiyatı düştüğü an, indirim olduğu gibi karta yansıtılacak.”

“Bu bir ticari girişim değil”

T3Gemstone O1 ile ilgili açıklamanın en dikkat çekici bölümlerinden biri ise projenin ticari amaçla geliştirilmediğine yönelik vurgu oldu.

Açıklamada, çalışmanın kâr amacı taşımadığı ve herhangi bir ticari beklentiyle yürütülmediği belirtildi.

“Bu bir ticari girişim değil! Burada kâr amacı gütmeyen, tek bir kuruş ticari beklentisi olmayan teknolojik bir çalışma var.”

Kartın geliştirme masraflarının tamamının Baykar ve T3 Vakfı tarafından karşılandığı aktarılırken, Baykar'ın 10 bin adetlik seri üretime başladığı ve kartların TEKNOFEST takımlarına ücretsiz olarak dağıtıldığı belirtildi.

T3Gemstone O1'in donanım tasarımı açık kaynak

Projenin yalnızca kart üretiminden ibaret olmadığı da açıklamada vurgulandı.

T3Gemstone O1'in donanım tasarımının açık kaynak olarak hazırlandığı belirtilerek, gençlerin kartın tasarımını inceleyebilmesinin ve kendi projelerini bunun üzerine inşa edebilmesinin hedeflendiği ifade edildi.

Bu yaklaşımın, Türkiye'de teknoloji geliştiren gençlerin yalnızca hazır ürünleri kullanmasının ötesine geçerek donanım ve yazılım geliştirme süreçlerine doğrudan dahil olmasını amaçladığı kaydedildi.

TEKNOFEST takımlarına 100 milyon TL malzeme desteği

Açıklamada, teknoloji yarışmalarına katılan gençlere sağlanan desteklerin kapsamına ilişkin de bilgiler paylaşıldı.

Bu yıl TEKNOFEST'te yarışan takımlara 100 milyon TL malzeme desteği sağlandığı belirtilirken, verilen ödüllerin toplamının ise 75 milyon TL'nin üzerinde olduğu ifade edildi.

Bu desteklerin, gençlerin geliştirdiği projelerin fikir aşamasından prototip ve ürün aşamasına taşınmasına katkı sağlaması hedefleniyor.

Çip teknolojisinde hedef: Karttan çip tasarımına

Açıklamada T3Gemstone O1, daha geniş bir milli çip teknolojileri yol haritasının ilk aşamalarından biri olarak ele alındı.

Bu sürecin bir anda çip üretimine geçmek yerine aşamalı olarak ilerlemesi gerektiği savunuldu.

Yol haritası şu şekilde aktarıldı:

Önce kart tasarlanacak, yazılım geliştirilecek, dokümantasyon hazırlanacak ve topluluk oluşturulacak.

Ardından çip tasarımına geçilecek. Bu noktada TEKNOFEST kapsamında düzenlenen Çip Tasarım Yarışması ile yeni uzman neslin yetiştirilmesine dikkat çekildi.

Ekosistemin yeterli seviyeye ulaşmasının ardından ise çip üretimine yönelik yatırımların gündeme gelmesi hedefleniyor.

“Çip yolculuğu da böyle... Önce kartı tasarlar, yazılımını yazar, dokümante eder ve topluluğunu kurarsın.”

Bayraktar TB2 örneğiyle çip teknolojisi mesajı

Açıklamada, Türkiye'nin savunma sanayisindeki yerlileşme sürecine de Bayraktar TB2 üzerinden örnek verildi.

İlk dönemlerde motor ve veri linki gibi kritik bileşenlerin ithal edildiği hatırlatılarak, o dönemde hazır ürünler varken yerli geliştirme çalışmalarına neden ihtiyaç duyulduğunun sorgulandığı ifade edildi.

Ancak zaman içerisinde motor ve veri linki gibi teknolojilerin de geliştirildiği ve üretildiği belirtildi.

“Geleceğinizi dışarıdan hazır alacağınız bileşenlere dayarsanız, gün gelir en kritik anda yarı yolda kalırsınız. Biz zoru seçtik.”

Açıklamada çip teknolojisindeki yolculuğun da benzer bir aşamalı süreç izleyeceği vurgulandı.

“Bugün işlemcisi henüz bize ait olmayan bir kart tasarlıyoruz”

T3Gemstone O1'in mevcut aşamasına ilişkin açıklamada, kartın işlemcisinin henüz yerli olmadığı açıkça belirtilirken, asıl hedefin kartın etrafında geniş bir milli teknoloji ekosistemi oluşturmak olduğu ifade edildi.

“Bugün işlemcisi henüz bize ait olmayan bir kart tasarlıyoruz ama bu kartın etrafında büyük bir milli ekosistem oluşturuyoruz.”

Bu yaklaşımın, Türkiye'nin uzun vadede çip tasarımı, donanım geliştirme ve çip üretimi gibi stratejik alanlarda kendi kapasitesini oluşturmasına yönelik bir yol haritasının parçası olduğu mesajı verildi.

“Lafa değil, çalışan gençlerin emeğine odaklanacağız”

Açıklamanın sonunda ise teknoloji geliştirme süreçlerinde eleştiriden ziyade üretim ve katkı sağlama yaklaşımının önemine dikkat çekildi.

“Oturduğumuz yerden klişe eleştiriler yaparak lafla peynir gemisi yürütmeye çalışmak yerine, ‘gençlerimize, bu topluma nasıl faydalı bir katkı sunabilirim?’ diyerek taşın altına elini koymak gerekir.”

Açıklamada, teknoloji alanında kalıcı başarıya ulaşmanın sahada çalışmak, geliştirmek ve üretmekten geçtiği vurgulanarak, Türkiye'nin bağımsız teknoloji geleceğine yönelik çalışmaların sürdürüleceği belirtildi.

“Biz lafa değil zoru seçip çalışan gençlerimizin emeğine ve bu ülkenin bağımsız geleceğine odaklanmaya devam edeceğiz.”

Son olarak, yıllar içinde edinilen deneyimin gençlerin üretim süreçlerindeki rolünü ortaya koyduğu belirtilerek, sahada zoru seçen, geliştiren ve üreten gençlerin geleceğin kazananları olacağı mesajı verildi.